ÇEVRE DÜNYA YAŞAM

PATAGONYA DEV YABAN ARISI’NIN NESLİ TEHDİT ALTINDA

Patagonya’nın dev yaban arısı Bombus dahlbomii, Avrupa’dan getirilen istilacı türler ve taşıdıkları hastalıklar nedeniyle hızla azalıyor. Uzmanlar yerli türün geleceğinden endişeli.

İSTANBUL (UHA) -

Patagonya’nın ormanlarında yaşayan ve dünyanın en büyük yaban arısı türlerinden biri olan Bombus dahlbomii, yok olma tehdidiyle karşı karşıya. Arjantin ve Şili’ye özgü tür, yaklaşık 4 santimetreye ulaşabilen iri gövdesi ve turuncu-kızıl renkli yoğun tüyleri nedeniyle “uçan fare” olarak da anılıyor. Tür, bölgedeki yerli bitkilerin önemli tozlaştırıcıları arasında bulunuyor.

Dev yaban arısının gerilemesindeki en önemli etkenlerden biri, tarımsal üretimde tozlaşmayı artırmak amacıyla bölgeye getirilen Avrupa kökenli Bombus terrestris ve Bombus ruderatus türleri. Şili’ye 1980’lerden itibaren getirilen bu istilacı yaban arıları, zamanla doğal alanlara yayılarak yerli türle besin ve yaşam alanı rekabetine girdi.

Sorun yalnızca rekabetle sınırlı değil. Araştırmacılara göre Avrupa kökenli yaban arıları, yerli Bombus dahlbomii popülasyonlarını etkileyen yeni patojen ve hastalıkları da bölgeye taşıdı. Son yıllarda türün doğal yayılış alanının önemli bölümünden kaybolması, Patagonya'daki ekolojik dengenin de değişmesine yol açıyor.

Bombus dahlbomii’nin kaybı yalnızca tek bir böcek türünün yok olması anlamına gelmiyor. Bu yaban arısı, aralarında Şili çan çiçeği ve Peru zambağının da bulunduğu yerli bitkilerin tozlaşmasında kritik rol oynuyor. Uzmanlar, yerli tozlaştırıcının azalmasının bitkilerden diğer canlılara uzanan daha geniş bir ekolojik zinciri etkileyebileceği uyarısında bulunuyor.

Haber: SEZGİN AKKOYUN