ÇEVRE DÜNYA YAŞAM

KUŞLAR YOK OLURKEN ONLARI TANIYANLAR DA SUSUYOR

Filipinler’de ormanların yok oluşuyla birlikte, endemik kuşların izini nesiller boyunca süren yerli halkın kadim doğa bilgisi de kaybolma tehlikesiyle karşı karşıya.

UHA HABER MERKEZİ -

Filipinler’in Mindoro Adası’nda yaşayan Iraya Mangyan topluluğu, ormanlarda bulunan kuşların seslerini ve davranışlarını kuşaklar boyunca aktarılan bilgilerle takip ediyor. Bazı kuşların ötüşleri hava değişimlerinin, fırtınaların ve mevsimsel dönüşümlerin işareti olarak kabul edilirken, bu gözlemler topluluğun tarımından günlük yaşamına ve kültürel ritüellerine kadar uzanan bir bilgi sisteminin parçasını oluşturuyor.

Ancak ormansızlaşma, altyapı projeleri ve değişen yaşam koşulları hem Mindoro’nun endemik kuşlarını hem de bu türleri tanıyan geleneksel bilgiyi tehdit ediyor. Özellikle yaşlı kuşakların bildiklerinin gençlere aktarılmadan kaybolmasından endişe edilirken, koruma ekipleri toplulukla birlikte kuş türlerini, yaşam alanlarını ve kültürel açıdan önemli bölgeleri kayıt altına almaya çalışıyor.

Mindoro’da yalnızca bu adada yaşayan Mindoro boobook, Mindoro scops owl ve Mindoro racket-tail gibi endemik kuşlar bulunuyor. Koruma uzmanlarına göre bu çalışma yalnızca tehdit altındaki türlerin belgelenmesi anlamına gelmiyor; aynı zamanda doğayla kurulan ve nesiller boyunca aktarılan yerel bilginin korunması açısından da önem taşıyor. Çünkü bir orman yok olduğunda yalnızca ağaçlar ve canlılar değil, o ormanı tanıyan insanların hafızası da yok olabiliyor.

Haber: SEZGİN AKKOYUN